BTW recupereren op autokosten
Alles over de BTW-aftrekbeperking voor personenwagens: methodes, berekeningen en verkoop
De BTW-recuperatie op personenwagens – niet te verwarren met de fiscale kostenaftrek in de vennootschapsbelasting – is beperkt tot maximaal 50%. Dit geldt voor de aankoop, leasing, huur, onderhoud, herstelling én brandstofkosten. Let op: ook voor elektrische en hybride wagens geldt dezelfde BTW-aftrekbeperking van 50%!
⚡ Ook elektrische en hybride wagens: maximaal 50% BTW-aftrek!
Een veelvoorkomend misverstand: hoewel elektrische wagens fiscaal tot 100% aftrekbaar zijn in de vennootschaps- of personenbelasting, geldt voor de BTW dezelfde beperking als voor elke andere personenwagen. De BTW-aftrek blijft begrensd tot maximaal 50%, ongeacht het type aandrijving, CO₂-uitstoot of aanschafprijs.
Wettelijke grondslag: art. 45, §2 BTW-Wetboek maakt geen onderscheid naar brandstoftype of emissieklasse.
1. Drie methodes voor BTW-aftrek personenwagens
Er zijn drie toegelaten methodes om het percentage beroepsgebruik te bepalen. Let op: ongeacht de uitkomst is de aftrek begrensd tot maximum 50%.
| Methode | Omschrijving | Bindingstermijn | Praktijk |
|---|---|---|---|
| 1. Semi-forfaitaire formule | Berekening o.b.v. woon-werkafstand + 6.000 km forfait | 1 kalenderjaar | ⭐ Meest toegepast |
| 2. Algemeen forfait (35%) | Vast percentage van 35% beroepsgebruik | 4 kalenderjaren | Eenvoudig |
| 3. Rittenadministratie | Werkelijk beroepsgebruik o.b.v. dagelijkse registratie | 1 kalenderjaar | Arbeidsintensief |
💡 Tip: semi-forfaitaire methode meestal het interessantst
In de praktijk is de semi-forfaitaire methode voor de meeste ondernemers de beste keuze: ze levert vaak een hoger aftrekpercentage op dan het 35%-forfait, zonder de administratieve last van een volledige rittenadministratie. Je hebt enkel je woon-werkafstand en totale jaarkilometers nodig.
Combinatiemogelijkheden
- Methode 1 (semi-forfait) en 3 (rittenadministratie) mogen gecombineerd worden
- Methode 1 en 2 zijn enkel mogelijk bij beduidend beroepsgebruik (> 10%)
- Kies je methode 2 (35% forfait)? Dan geldt voor een tweede voertuig van dezelfde gebruiker verplicht methode 3 (rittenadministratie)
2. Methode 1: Semi-forfaitaire formule (aanbevolen)
Bij deze methode bereken je het privégebruik op basis van het woon-werkverkeer, aangevuld met een forfait van 6.000 km voor overige privéverplaatsingen. Dit is voor de meeste ondernemers de meest voordelige én praktische methode.
(Woon-werkafstand × 2 × 200 werkdagen) + 6.000 km
───────────────────────────────────────────────── × 100
Totaal aantal km op jaarbasis
Beroepsgebruik = 100% − privégebruik (met maximum van 50% BTW-aftrek)
Rekenvoorbeeld
Een ondernemer woont op 20 km van zijn werk en legt jaarlijks 30.000 km af.
Berekening privégebruik:
(20 km × 2 × 200) + 6.000 = 14.000 km
14.000 / 30.000 × 100 = 46,67% privé
Beroepsgebruik: 100% − 46,67% = 53,33%
BTW-aftrek: Hoewel het beroepsgebruik 53,33% bedraagt, is de BTW-aftrek wettelijk begrensd tot maximum 50%.
Voorwaarden semi-forfaitaire methode
- Eén vaste gebruiker per voertuig
- Eén voertuig per gebruiker (voor deze methode)
- Daadwerkelijk gebruik als werkinstrument of exploitatiemiddel
- Beduidend beroepsgebruik (> 10%)
3. Methode 2: Forfaitaire methode (35%)
Bij deze methode pas je een vast beroepsgebruik van 35% toe op alle gemengd gebruikte personenwagens van je onderneming. Eenvoudig, maar vaak minder voordelig dan de semi-forfaitaire methode.
Voorwaarden forfaitaire methode
- Toepassing op alle gemengd gebruikte personenwagens
- Eén voertuig per gebruiker (tweede voertuig = verplicht rittenadministratie)
- Daadwerkelijk gebruik als werkinstrument of exploitatiemiddel
- Bindingstermijn van 4 opeenvolgende kalenderjaren
- In principe: beduidend beroepsgebruik (> 10%)
Uitzondering: terbeschikkingstelling aan werknemers
Bij terbeschikkingstelling van een bedrijfswagen in het kader van het loonbeleid aanvaardt de administratie de forfaitaire methode ook bij onbeduidend beroepsgebruik (≤ 10%). Dit is een praktische tolerantie voor salary cars.
4. Methode 3: Rittenadministratie (arbeidsintensief)
Bij deze methode registreer je dagelijks alle verplaatsingen, zowel privé als professioneel. Woon-werkverkeer wordt als privéverplaatsing beschouwd. Deze methode is het meest arbeidsintensief maar kan nuttig zijn als je werkelijk beroepsgebruik hoger ligt dan de semi-forfaitaire berekening.
Verplichte gegevens rittenadministratie
- Datum van elke rit
- Begin- en eindadres (enkel beroepsverplaatsingen)
- Afgelegde kilometers per rit
- Totaal afgelegde kilometers per dag
- Kilometerstand bij begin en einde van de periode
- Onderscheid beroeps- en privéverplaatsingen
Let op
De administratie kan op elk moment de dagelijks bijgewerkte rittenadministratie opvragen. Een GPS-systeem of digitaal rittenboekje kan als bewijs dienen, maar moet dagelijks worden bijgehouden.
5. BTW-aftrek bij lichte vrachtwagens
Fiscale lichte vrachtwagens (bestelwagens) vallen niet onder de 50%-aftrekbeperking van personenwagens. Hier gelden andere regels:
| Gebruik | BTW-aftrek |
|---|---|
| Onbeduidend privégebruik (≤ 10%) | 100% aftrekbaar |
| Gemengd gebruik (overwegend beroepsmatig) | Rittenadministratie óf forfait 85% |
| Onbeduidend beroepsgebruik (≤ 10%) | Beperkt tot 35% |
6. BTW bij verkoop van je personenwagen
Bij de verkoop van een bedrijfswagen waarvan je de BTW voor maximaal 50% hebt afgetrokken, bestaat een administratieve tolerantie om de BTW slechts over 50% van de verkoopprijs te berekenen.
Wanneer geldt deze tolerantie NIET?
- Je kocht de wagen zonder BTW (van particulier of onder margeregeling) → 21% BTW over volledige verkoopprijs
- Bij aankoop werd meer dan 50% BTW afgetrokken (bv. verhuuractiviteit)
- Het betreft een lichte vrachtwagen, motor of ander voertuig (enkel personenwagens)
Berekening bij verkoopprijs exclusief BTW
Bij een afgesproken prijs exclusief BTW is de berekening eenvoudig: deel het bedrag door twee en bereken over de helft 21% BTW.
Berekening bij verkoopprijs inclusief BTW
Is de prijs inclusief BTW afgesproken, dan moet je eerst de BTW eruit halen. Omdat slechts 50% van de normale BTW verschuldigd is (dus 10,5% i.p.v. 21%), deel je door 1,105 in plaats van 1,21.
Rekenvoorbeeld: verkoopprijs € 10.000 incl. BTW
Stap 1: Bereken bedrag excl. BTW
€ 10.000 ÷ 1,105 = € 9.049,77
Stap 2: Bepaal maatstaf van heffing (50%)
€ 9.049,77 ÷ 2 = € 4.524,89
Stap 3: Bereken BTW (21% over de helft)
€ 4.524,89 × 21% = € 950,23
Factuur:
| Maatstaf zonder BTW | € 4.524,89 | + € 0,00 |
| Maatstaf met BTW | € 4.524,88 | + € 950,23 |
| Totaal incl. BTW | € 10.000,00 | |
Verplichte factuurvermelding
Bij toepassing van de tolerantie vermeld je op de factuur:
"Bijzondere maatstaf, toepassing circulaire nr. 36/2015 van 23.11.2015"
Tip: herziening BTW bij verkoop binnen 5 jaar
Verkoop je de personenwagen binnen 5 jaar na aankoop? Dan is mogelijk een gunstige BTW-herziening van toepassing. Hierdoor kan je een deel van de eerder niet-afgetrokken BTW alsnog recupereren. Bespreek dit met je accountant.
Opgelet bij verkoop aan BTW-plichtigen
Bij verkoop aan een andere ondernemer kan discussie ontstaan als niet vooraf duidelijk is dat de afgesproken prijs slechts 50% BTW bevat. Communiceer dit vooraf om misverstanden te voorkomen. Professionele opkopers maken hier soms misbruik van door achteraf te beweren dat ze uitgingen van 21% BTW op de volledige prijs.
Hulp nodig bij je BTW-aangifte?
Heb je vragen over de BTW-aftrek van je bedrijfswagen of andere autokosten? Contacteer ons voor persoonlijk advies afgestemd op jouw situatie.
Wettelijke basis:
- Art. 45, §2, lid 1 BTW-Wetboek – maximale aftrekbeperking 50% personenwagens
- Art. 45, §1 quinquies BTW-Wetboek – bestemmingsprincipe gemengd gebruik
- Circulaire nr. 36/2015 (E.T. 119.650) van 23.11.2015 – drie methodes en bijzondere maatstaf verkoop
- Beslissing E.T.119.650/3 – lichte vrachtwagens
BTW aftrek personenwagen maximaal 50 procent artikel 45 BTW-Wetboek. OOK ELEKTRISCHE WAGEN EN HYBRIDE maximaal 50 procent BTW aftrekbaar. Geen BTW-voordeel elektrische auto ondanks 100 procent fiscale aftrek vennootschapsbelasting. Drie methodes beroepsgebruik bepalen: rittenadministratie, semi-forfaitaire formule woon-werkverkeer 6000 km forfait, algemeen forfait 35 procent. Bindingstermijn methode 3 vier kalenderjaren. Beduidend beroepsgebruik minimaal 10 procent vereist methodes 2 en 3. Uitzondering loonbeleid werknemers salary car.